नेपालमा मानव संसाधन विकास
नेपालमा मानव संसाधन विकास (एचआरडी) एक महत्वपूर्ण मुद्दा
हो किनभने यसले देशको आर्थिक वृद्धि र विकासमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ। नेपाल
युवा जनसङ्ख्याको ठूलो जनसङ्ख्या भएको विकासशील देश हो र देशको आर्थिक वृद्धि र
विकासका लागि दक्ष जनशक्तिको विकास आवश्यक छ।
· शिक्षा
र तालिम : नेपाल सरकारले जनशक्तिको सीप विकास गर्न शिक्षा र तालिममा उल्लेख्य
लगानी गरेको छ । यद्यपि, नेपालको
शिक्षा प्रणालीले अझै पनि अपर्याप्त कोष, पूर्वाधारको
अभाव र दक्ष शिक्षकको अभाव जस्ता धेरै चुनौतीहरूको सामना गरिरहेको छ।
· श्रम
बजार: नेपालको श्रम बजार ठूलो अनौपचारिक क्षेत्रद्वारा चित्रण गरिएको छ, जसमा अधिकांश कामदारहरू कम
दक्ष र कम तलबको काममा कार्यरत छन्। यसले कामदारहरूको रोजगारीमा सुधार गर्न र
उनीहरूको आम्दानी क्षमता बढाउन सीप विकासको आवश्यकतालाई प्रकाश पार्छ।
· व्यावसायिक
तालिम : नेपाल सरकारले व्यावसायिक तालिम र सीप विकासलाई प्रवर्द्धन गर्न विभिन्न
कार्यक्रमहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । यी कार्यक्रमहरूले कामदारहरूको सीप सुधार
गर्न र उनीहरूको रोजगारी बढाउने लक्ष्य राख्छन्।
· प्रविधि
अपनाउनेः नेपालको अर्थतन्त्र अझै पनि धेरै हदसम्म कृषिमा आधारित रहेकोले
उत्पादकत्व र प्रतिस्पर्धात्मकतामा सुधार गर्न नयाँ प्रविधि अपनाउनुपर्ने आवश्यकता
छ । सरकारले प्रविधिको प्रयोगलाई प्रवद्र्धन गर्न काम गरिरहेको भए पनि आवश्यक
प्राविधिक सीप भएका दक्ष जनशक्तिको अभाव छ ।
· निजी
क्षेत्र: निजी क्षेत्र नेपालमा एक प्रमुख रोजगारदाता हो, र यसले देशको आर्थिक वृद्धि
र विकासमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ। सरकारले निजी क्षेत्रको विकासका लागि काम
गरिरहेको भए पनि निजी क्षेत्रको माग पूरा गर्न आवश्यक सीप र ज्ञान भएका दक्ष
जनशक्तिको अभाव छ ।
संक्षेपमा भन्नुपर्दा, नेपालमा
मानव संसाधन विकास एक महत्वपूर्ण मुद्दा हो, र
यसले देशको आर्थिक वृद्धि र विकासमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ। नेपाल सरकारले
शिक्षा र तालिममा उल्लेख्य लगानी गरेको भए पनि शिक्षा प्रणालीले अझै धेरै चुनौती
सामना गरिरहेको छ । नेपालको श्रम बजार ठूलो अनौपचारिक क्षेत्रको विशेषता हो, र त्यहाँ कामदारहरूको
रोजगारीमा सुधार गर्न र उनीहरूको आम्दानी क्षमता बढाउन सीप विकासको आवश्यकता छ।
सरकारले व्यावसायिक तालिम, प्रविधि
अवलम्बन र निजी क्षेत्रको विकासलाई प्रवर्द्धन गर्ने काम गरिरहेको भए पनि आवश्यक
सीप र ज्ञान भएका दक्ष जनशक्तिको अभाव छ ।
No comments:
Post a Comment